Paddogids

Onderzoek naar psilocybine

Wat zegt onderzoek naar psilocybine? Hieronder 18 studies en overzichten, met wat ze vonden én waar ze tekortschieten.

Klinisch onderzoek is geen zelfhulp. Deze studies zijn gedaan met gescreende deelnemers, onder begeleiding, in een klinische setting. Ze zijn geen advies om jezelf te behandelen. Psilocybinetherapie is in Nederland (nog) niet toegelaten. Lees ook wat de wet zegt en hoe je risico's kleiner maakt.

Drie verhalen uit het nieuws

Drie onderzoeken uit het nieuws, in gewone taal: wat er is ontdekt, en wat het (nog) niet betekent.

Langer leven door psilocybine?

In een labstudie leefden menselijke cellen langer met psilocine, en overleefden meer oude muizen met maandelijks psilocybine. Bij mensen is dit nog niet getest.

Wat ze onderzochten

Onderzoekers van Emory University en Baylor College of Medicine gaven menselijke huid- en longcellen in een kweekschaal psilocine, de stof waarin psilocybine in het lichaam wordt omgezet. Daarnaast kregen oude vrouwtjesmuizen tien maanden lang eens per maand zuivere psilocybine via een slangetje in de maag (geen paddo's). Hun overleving werd vergeleken met muizen die een neppreparaat kregen.

80% vs 50%

van de oude muizen leefde na 10 maanden nog: met psilocybine (24 van 30) vs zonder (14 van 28)

>50%

langer leven van menselijke huid- en longcellen in het lab

Nog niet bij mensen getest

alleen cellen in een kweekschaal en muizen

Wat ze vonden

  • Psilocine liet gekweekte menselijke huid- en longcellen meer dan 50% langer leven (volgens het persbericht van Emory).
  • De behandelde cellen hadden minder schade door oxidatie en langere telomeren, de 'beschermkapjes' van chromosomen. Hoe dat precies werkt, is niet bewezen.
  • De muizen waren bij de start 19 maanden oud, grofweg te vergelijken met mensen van 60 tot 65 jaar.
  • Na tien maanden leefden 24 van de 30 muizen met psilocybine nog (80%), tegenover 14 van de 28 muizen met een neppreparaat (50%).
  • Er werden geen tekenen van gewichtsverlies of vergiftiging gezien.

Wat het (nog) níet betekent

  • Het is niet bij mensen getest: alleen bij cellen in een kweekschaal en bij muizen. De onderzoekers zeggen zelf dat er eerst meer onderzoek nodig is.
  • Het is één studie, nog niet herhaald, met kleine groepen (30 en 28 muizen) en alleen vrouwtjes. Bij zulke aantallen kan toeval een grote rol spelen.
  • Cellen die langer blijven delen zijn niet vanzelf goed nieuws: in theorie kan dat het risico op kanker verhogen. De risico's van langdurig gebruik zijn onbekend.
  • Doses bij muizen zijn niet één-op-één naar mensen te vertalen. Dit is geen reden om zelf paddo's te gebruiken.

Bronnen

Bryan Johnsons paddotrip: wat zegt één persoon?

Longevity-ondernemer Bryan Johnson nam eind 2025 een hoge dosis psilocybine en liet daarbij 249 waarden in zijn lichaam meten. Het blijft een proef op zichzelf: één persoon, zonder vergelijking en zonder controle door andere wetenschappers.

  • Eén persoon
  • Geen vergelijkingsgroep
  • Niet gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift
  • Commercieel belang

Wat ze onderzochten

Bryan Johnson, bekend van zijn anti-verouderingsprogramma Blueprint, wilde zien of psilocybine iets doet tegen veroudering. Hij nam twee hoge doses onder medisch toezicht; de tweede zond hij op 30 november 2025 live uit vanuit een vergunde psilocybinelocatie in Oregon. Hij liet zijn bloed en hersenactiviteit meten voor, tijdens en na de trip, die laatste met een hoofdband van zijn eigen bedrijf Kernel.

249

biomarkers die Johnson zegt te hebben gemeten

1

proefpersoon, zonder vergelijkingsgroep of nepmiddel

~28 mg

psilocybine bij de livestream (ca. 5,2 g gedroogde paddo's)

Wat ze vonden

  • Bij de livestream nam hij ongeveer 5,2 tot 5,35 gram gedroogde paddo's, volgens de berichtgeving zo'n 28 mg psilocybine.
  • Hij liet 249 biomarkers meten (waarden in bloed en lichaam). Johnson noemt het zelf 'het meest gemeten psychedelische experiment ooit'.
  • Zijn ontstekingswaarde in het bloed (hs-CRP) ging van 0,23 naar 0,15 mg/L. Johnson spreekt van meer dan 35% minder ontsteking, maar die waarde was al zeer laag: het verschil is in absolute zin verwaarloosbaar en valt binnen de normale schommeling.
  • Zijn stresshormoon cortisol steeg kort op het hoogtepunt van de trip en was 's avonds weer normaal.
  • Volgens Johnson was er tijdens de trip minder activiteit in de voorste delen van de hersenschors en een onrustiger patroon.

Wat het (nog) níet betekent

  • Het gaat om één persoon zonder vergelijkingsgroep: niemand deed hetzelfde zonder psilocybine of met een nepmiddel. Veranderingen kunnen dus ook komen door toeval, gewone dag-tot-dagschommelingen of verwachting.
  • Niets ervan is gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift, waar andere onderzoekers het werk eerst controleren. De resultaten staan op Johnsons eigen blog en in zijn video's; hij noemt ze zelf verkennend en geen medisch advies.
  • Johnson heeft een commercieel belang: TechCrunch en Wired wijzen erop dat de aandacht zijn bedrijven Blueprint (supplementen en voeding) en Kernel (hersenmeting) ten goede komt.
  • Experts in Rolling Stone (via Newser) noemden de dosis hoger dan in klinische studies en waarschuwden dat nadoen riskant kan zijn.

Bronnen

Psilocybine en trauma: een belofte, nog geen bewijs

Psilocybine verstoort tijdelijk het default mode network, een groep hersengebieden die samenwerkt bij dagdromen, piekeren en aan jezelf denken. Of dat mensen met trauma of PTSS helpt, is alleen in kleine studies zonder vergelijkingsgroep onderzocht.

Wat ze onderzochten

Het default mode network is een vaste groep hersengebieden die vooral samen actief is als je niet met een taak bezig bent: dagdromen, terugdenken en piekeren. Hersenscanstudies bekeken wat psilocybine met dit netwerk doet. Een paar kleine studies keken of psilocybine met begeleiding de klachten van PTSS (posttraumatische stressstoornis) vermindert.

Wat is het default mode network? Een paar hersengebieden die normaal als vaste groep samenwerken, vooral als je dagdroomt of piekert.

Normaal
De groep praat vooral met zichzelf.

Onder psilocybine
De groep werkt losser samen en maakt meer contact met andere netwerken.

  • Default mode network
  • Andere netwerken, zoals zien en bewegen

Vereenvoudigde tekening, geen echte hersenscan.

22

deelnemers in de Compass-studie naar PTSS, zonder vergelijkingsgroep

3x

sterkere verstoring van hersennetwerken dan door methylfenidaat (7 deelnemers)

9 van 12

veteranen voldeden na een maand niet meer aan de PTSS-criteria

Wat ze vonden

  • Carhart-Harris en collega's (2012, PNAS) zagen bij gezonde vrijwilligers dat psilocybine de activiteit in kerngebieden van dit netwerk verlaagde.
  • Siegel en collega's (2024, Nature) scanden 7 gezonde volwassenen vele keren: 25 mg psilocybine verstoorde de samenwerking tussen hersennetwerken ruim drie keer zo sterk als methylfenidaat (de stof in Ritalin), het sterkst in het default mode network. Volgens berichtgeving bleef een kleine verandering in de verbinding met de hippocampus, een geheugengebied, tot ongeveer drie weken bestaan.
  • Daws en collega's (2022, Nature Medicine) zagen bij 59 mensen met depressie dat hersennetwerken na psilocybinetherapie meer met elkaar samenwerkten; bij het antidepressivum escitalopram niet.
  • In de Compass-studie (22 deelnemers met PTSS, één dosis van 25 mg met begeleiding, gepubliceerd in 2025) daalde de PTSS-klachtenscore na 12 weken gemiddeld 29,5 punten, vanaf 47,5. Er waren geen ernstige bijwerkingen, wel vaak hoofdpijn (50%) en misselijkheid (36%).
  • In een kleine studie bij 12 Amerikaanse veteranen (Ohio State, 2026) kregen deelnemers twee doses (15 en 25 mg) plus 14 tot 16 uur therapie. Een maand later voldeden 9 van de 12 niet meer aan de criteria voor PTSS.

Wat het (nog) níet betekent

  • Geen van beide PTSS-studies had een vergelijkingsgroep die een nepmiddel kreeg. Zulke studies geven vaak een te gunstig beeld: bij de veteranen daalden de klachten al tijdens de voorbereiding, en de therapie zelf is een groot deel van de behandeling.
  • Een grotere studie van Compass en een studie bij veteranen van de Amerikaanse VA, waarin loting bepaalt wie psilocybine krijgt, lopen nog. Er zijn nog geen resultaten.
  • Niemand heeft het default mode network gemeten bij mensen met PTSS voor en na psilocybine. Dat het losser worden van dit netwerk bij trauma helpt, is een idee, geen vastgesteld feit.
  • Psilocybine is voor PTSS nergens goedgekeurd. Het vergelijkbare MDMA werd in 2024 door de Amerikaanse FDA afgewezen voor PTSS (een adviescommissie stemde 9 tegen 2 dat de werkzaamheid niet was aangetoond).

Bronnen

Alle studies en overzichten

18 van 18 artikelen

Wat betekenen RCT, open-label en meta-analyse?
RCT
Gerandomiseerd onderzoek met controlegroep: loting bepaalt wie de behandeling krijgt en wie een vergelijkingsbehandeling of placebo. Dit is de sterkste opzet om een effect aan te tonen.
RCT (cross-over)
Iedere deelnemer krijgt na elkaar zowel de behandeling als de vergelijking, in willekeurige volgorde.
Open-label
Deelnemers en onderzoekers weten wat er gegeven wordt. Vaak is er geen controlegroep, dus verwachting kan het resultaat kleuren.
Review / meta-analyse
Een overzicht van eerdere studies. Een meta-analyse voegt de cijfers van die studies samen tot één schatting.
Enquête en observationeel
Mensen vullen vragenlijsten in of meldingen worden achteraf geanalyseerd. Zo zie je patronen, maar geen oorzaak en gevolg.
Lab-analyse
Metingen aan paddenstoelen of stoffen in het laboratorium, zonder deelnemers.

  1. Surprising Variability in Tryptamine Profiles of Psilocybe cubensis Fruiting Bodies: Inter- and Intra-Strain Differences Across 14 Strains Cultivated Under Controlled Conditions

    Sharchaton et al. · Journal of Fungi · 2026

    Chemie & strainsLab-analyse

    Veertien cubensis-strains, gekweekt onder dezelfde omstandigheden, verschilden meer dan 7,8 keer in totaal tryptaminegehalte (2,6 tot 20,7 mg/g droog gewicht). Ook paddo's van dezelfde strain varieerden onderling 13-23% in psilocybine, dus een strainnaam voorspelt de sterkte niet betrouwbaar.

    Let op: Kort rapport (brief report) met één kweekopzet; alleen de samenvatting kon worden ingezien.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  2. Adverse Events in Studies of Classic Psychedelics: A Systematic Review and Meta-Analysis

    Hinkle et al. · JAMA Psychiatry · 2024

    Veiligheid & risico'sReview / meta-analyse3.504 deelnemers

    In gecontroleerde onderzoekssettings werden bij gezonde deelnemers geen ernstige bijwerkingen gezien. Bij ongeveer 4% van de deelnemers met een bestaande psychische aandoening wel: onder meer verergering van depressie, suïcidaal gedrag, psychose en aanvallen. Voltooide suïcide werd niet gemeld, maar veel studies registreerden bijwerkingen niet systematisch.

    Let op: Geldt voor gescreende deelnemers met begeleiding; slechte registratie van bijwerkingen maakt zeldzame risico's moeilijk te zien.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  3. Efficacy of psilocybin for treating symptoms of depression: systematic review and meta-analysis

    Metaxa & Clarke · BMJ · 2024

    DepressieReview / meta-analyse436 deelnemers

    Het samenvoegen van gecontroleerde studies (7 studies, 436 deelnemers) liet zien dat psilocybine depressieklachten gemiddeld meer verminderde dan controlebehandelingen (Hedges' g 0,66). Let op: het artikel noemde oorspronkelijk g = 1,64 door een rekenfout; BMJ publiceerde in februari 2025 een correctie en een 'expression of concern'. De onderliggende studies zijn klein en blindering is een bekend probleem.

    Let op: Gebaseerd op een beperkt aantal kleine studies met risico op verwachtingseffecten door slecht werkende blindering.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  4. Psilocybin desynchronizes the human brain

    Siegel et al. · Nature · 2024

    Werking breinRCT (cross-over): gerandomiseerd, iedereen krijgt beide7 deelnemers

    Met herhaalde hersenscans bij een klein aantal gezonde volwassenen zagen onderzoekers dat psilocybine (25 mg) de samenwerking tussen hersennetwerken sterk verstoorde, vooral in het 'default mode network', veel sterker dan methylfenidaat. Een kleine verandering in de verbinding met de hippocampus bleef enkele weken bestaan.

    Let op: Zeer weinig deelnemers (veel scans per persoon); wat de hersenveranderingen betekenen voor therapeutisch effect is nog onduidelijk.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)Alleen gecontroleerd via een zoeksamenvatting

  5. Single-Dose Psilocybin Treatment for Major Depressive Disorder: A Randomized Clinical Trial

    Raison et al. · JAMA · 2023

    DepressieRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep104 deelnemers

    Een eenmalige dosis van 25 mg psilocybine met psychologische begeleiding verminderde depressieklachten tot zes weken na de sessie meer dan niacine (placebo dat wel lichamelijke sensaties geeft). Meer mensen hielden een blijvende respons, maar het verschil in volledig herstel (remissie) was niet significant; psilocybine gaf meer bijwerkingen.

    Let op: Middelgrote groep, follow-up van slechts 6 weken en blindering is lastig door de duidelijke effecten van psilocybine.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  6. Percentage of Heavy Drinking Days Following Psilocybin-Assisted Psychotherapy vs Placebo in the Treatment of Adult Patients With Alcohol Use Disorder: A Randomized Clinical Trial

    Bogenschutz et al. · JAMA Psychiatry · 2022

    VerslavingRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep95 deelnemers

    Mensen met een alcoholstoornis die twee psilocybinesessies met psychotherapie kregen, hadden over 32 weken minder dagen met zwaar drinken (9,7%) dan de groep met een actief placebo (difenhydramine, 23,6%). Er werden geen ernstige bijwerkingen door psilocybine gezien.

    Let op: Middelgrote groep en blindering werkte beperkt, omdat veel deelnemers konden raden of ze psilocybine kregen.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  7. Single-Dose Psilocybin for a Treatment-Resistant Episode of Major Depression

    Goodwin et al. · The New England Journal of Medicine · 2022

    DepressieRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep233 deelnemers

    In deze fase-2-studie met synthetische psilocybine (COMP360) verminderde een eenmalige dosis van 25 mg depressieklachten na drie weken meer dan een dosis van 1 mg; 10 mg deed dat niet duidelijk. Bijwerkingen kwamen veel voor (77%) en suïcidale gedachten of zelfbeschadiging werden in alle groepen gemeld.

    Let op: Kort gemeten effect (3 weken) en geen echt inactief placebo; langetermijneffecten waren beperkt.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  8. Trial of Psilocybin versus Escitalopram for Depression

    Carhart-Harris et al. · The New England Journal of Medicine · 2021

    DepressieRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep59 deelnemers

    Psilocybine (twee sessies) werd vergeleken met het antidepressivum escitalopram; na zes weken verbeterden beide groepen, maar het verschil op de hoofduitkomst was niet statistisch significant. Bijkomende uitkomsten leken gunstiger voor psilocybine, maar die zijn niet gecorrigeerd voor meervoudig testen.

    Let op: Kleine groep, korte duur (6 weken) en deelnemers konden vaak raden welke behandeling ze kregen.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  9. Effects of Psilocybin-Assisted Therapy on Major Depressive Disorder: A Randomized Clinical Trial

    Davis et al. · JAMA Psychiatry · 2021

    DepressieRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep27 deelnemers

    Mensen met een depressie die direct twee psilocybinesessies met psychotherapie kregen, verbeterden na vier weken meer dan mensen op een wachtlijst; 24 van de 27 deelnemers maakten de behandeling af. De vergelijking was met een wachtlijst, niet met een placebo.

    Let op: Kleine groep en een wachtlijst als controle, waardoor verwachtingseffecten niet uit te sluiten zijn.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  10. Stability of psilocybin and its four analogs in the biomass of the psychotropic mushroom Psilocybe cubensis

    Gotvaldová et al. · Drug Testing and Analysis · 2021

    Chemie & strainsLab-analyse

    De werkzame stoffen in Psilocybe cubensis bleven het best behouden in gedroogde paddo's die donker bij kamertemperatuur werden bewaard; verse paddo's in de vriezer (-80 °C) verloren juist het meest. In sporen werden geen tryptamines gevonden en in mycelium alleen psilocine.

    Let op: Laboratoriumonderzoek met één soort en specifieke bewaarcondities; niet alle thuissituaties zijn onderzocht.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  11. Classic Psychedelic Coadministration with Lithium, but Not Lamotrigine, is Associated with Seizures: An Analysis of Online Psychedelic Experience Reports

    Nayak et al. · Pharmacopsychiatry · 2021

    Veiligheid & risico'sObservationeel onderzoek

    In 47% van 62 online tripverslagen waarin een psychedelicum (zoals paddo's of LSD) met lithium werd gecombineerd, werd een epileptische aanval beschreven, en in 39% was medische hulp nodig; bij lamotrigine (34 verslagen) werden geen aanvallen gemeld. Dit is een belangrijk waarschuwingssignaal voor mensen die lithium gebruiken.

    Let op: Analyse van anonieme online verslagen (geen gecontroleerd onderzoek); oorzaak en werkelijke frequentie zijn niet vast te stellen.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  12. Survey study of challenging experiences after ingesting psilocybin mushrooms: Acute and enduring positive and negative consequences

    Carbonaro et al. · Journal of Psychopharmacology · 2016

    Veiligheid & risico'sEnquête1.993 deelnemers

    Van bijna 2000 mensen die hun zwaarste 'bad trip' met paddo's beschreven, bracht 11% zichzelf of anderen in gevaar; een hogere dosis, langere duur en gebrek aan steun verhoogden dat risico. Er waren enkele gevallen van aanhoudende psychotische klachten en zelfmoordpogingen, terwijl 84% achteraf toch zei er iets aan te hebben gehad.

    Let op: Online zelfrapportage van een zelfgeselecteerde groep die alleen naar hun ergste ervaring werd gevraagd; geen cijfers over hoe vaak dit voorkomt.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  13. Psilocybin with psychological support for treatment-resistant depression: an open-label feasibility study

    Carhart-Harris et al. · The Lancet Psychiatry · 2016

    DepressieOpen-label: niet geblindeerd12 deelnemers

    Bij 12 mensen met moeilijk behandelbare depressie gingen de klachten na twee psilocybinesessies met psychologische begeleiding duidelijk omlaag. Het was een haalbaarheidsstudie zonder controlegroep, dus het effect kan niet los gezien worden van verwachting en begeleiding.

    Let op: Zeer kleine groep, geen placebo of controlegroep, deelnemers en onderzoekers wisten wat er werd gegeven.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  14. Psilocybin produces substantial and sustained decreases in depression and anxiety in patients with life-threatening cancer: A randomized double-blind trial

    Griffiths et al. · Journal of Psychopharmacology · 2016

    Angst bij ernstige ziekteRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep51 deelnemers

    Bij mensen met levensbedreigende kanker en depressie- of angstklachten gaf een hoge dosis psilocybine meer verbetering dan een zeer lage dosis; na zes maanden had ongeveer 80% nog duidelijk minder klachten. Omdat iedereen beide doses kreeg (cross-over), is het langetermijneffect niet met een controlegroep vergeleken.

    Let op: Kleine groep, lage dosis als 'placebo' en cross-overontwerp, waardoor de langetermijngegevens ongecontroleerd zijn.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  15. Rapid and sustained symptom reduction following psilocybin treatment for anxiety and depression in patients with life-threatening cancer: a randomized controlled trial

    Ross et al. · Journal of Psychopharmacology · 2016

    Angst bij ernstige ziekteRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep29 deelnemers

    Een eenmalige dosis psilocybine met psychotherapie verminderde angst en depressie bij kankerpatiënten snel en meer dan niacine (actief placebo). Na ruim zes maanden had 60-80% nog klinisch relevant minder klachten.

    Let op: Zeer kleine groep en cross-overontwerp, dus de langetermijnresultaten hebben geen controlegroep.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  16. Pilot study of the 5-HT2AR agonist psilocybin in the treatment of tobacco addiction

    Johnson et al. · Journal of Psychopharmacology · 2014

    VerslavingOpen-label: niet geblindeerd15 deelnemers

    Van 15 rokers die psilocybinesessies combineerden met een stoppen-met-rokenprogramma was na zes maanden 80% (12 personen) aantoonbaar gestopt. In een vervolgstudie (Johnson et al. 2017, Am J Drug Alcohol Abuse, doi 10.3109/00952990.2016.1170135) waren gemiddeld 2,5 jaar later 9 van de 15 deelnemers nog rookvrij.

    Let op: Zeer kleine pilot zonder controlegroep met gemotiveerde vrijwilligers; werkzaamheid is hiermee niet bewezen.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  17. Human hallucinogen research: guidelines for safety

    Johnson et al. · Journal of Psychopharmacology · 2008

    Veiligheid & risico'sReview / meta-analyse

    Dit overzichtsartikel concludeert dat het grootste risico van psychedelica psychologisch is (angst, paniek, gevaarlijk gedrag tijdens de trip) en niet lichamelijk; verslaving is zeldzaam. Het beschrijft maatregelen zoals screening op (familiegeschiedenis van) psychose, goede voorbereiding, een veilige omgeving en begeleiding.

    Let op: Richtlijnen voor onderzoekssettings op basis van expertise en literatuur, niet direct vertaalbaar naar gebruik thuis.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

  18. Psilocybin can occasion mystical-type experiences having substantial and sustained personal meaning and spiritual significance

    Griffiths et al. · Psychopharmacology · 2006

    Werking breinRCT: gerandomiseerd onderzoek met controlegroep36 deelnemers

    Gezonde vrijwilligers zonder ervaring met psychedelica kregen in een dubbelblinde opzet psilocybine of methylfenidaat (Ritalin); psilocybine gaf vaker een 'mystieke' ervaring en werd twee maanden later als zeer betekenisvol beoordeeld. Een deel van de deelnemers had tijdens de sessie ook sterke angst.

    Let op: Kleine, geselecteerde groep (vaak religieus/spiritueel actief) en uitkomsten berusten grotendeels op zelfrapportage.

    Lees het artikel (opent in nieuw tabblad)

Lees ook